Дина Төлепберген: «Мұхтар Шаханов бізді тек сөзбен емес, іспен қорғады»

 

  el24.kz Тележүргізуші, журналист Дина Төлепберген желідегі парақшасында ақын, қоғам қайраткері Мұхтар Шаханов туралы әсерлі естелігімен бөлісті.

Журналистің айтуынша, бұл оқиға 2006 жылы, Астанаға жаңадан қоныс аударған кезеңімен байланысты. Ол кезде Дина Төлепберген телеарнаға жұмысқа орналасқанымен, көп ұзамай қазақ тіліне қатысты қысымды байқайды.

Тіл мәселесіне байланысты өз пікірін ашық білдіргені үшін ол және бірқатар әріптестері жұмыстан босатылған.

Қиын кезеңде жас журналистер қолдау іздеп, Мұхтар Шахановтың үйіне барған. Ақын оларды мұқият тыңдап, мәселені Парламент деңгейінде көтеруге уәде берген. Кейін ол Мәжіліс отырысында депутаттық сауал жолдап, журналистердің жағдайын назарға ұсынған.

Дина Төлепбергеннің сөзінше, ақын тек сөз жүзінде емес, іс жүзінде де қолдау көрсеткен. Жұмыстан айырылып, қаржылық қиындыққа тап болған бірнеше журналисті өз үйіне паналатып, оларға демеу болған. Бұл қадам оның адамгершілік қасиеті мен азаматтық болмысының биіктігін көрсеткен.

Ақынның депутаттық сауалынан кейін телеарнада тексеріс жүргізіліп, басшылық ауысқан. Кейіннен қазақ тілінің үлесін реттейтін 50/50 қағидасы енгізілген. Ал Дина Төлепберген өз кезегінде КТК арнасына жұмысқа орналасқан.

Журналист ақынмен арадағы қарым-қатынастың өміріндегі ерекше орын алатынын атап өтті. Оның айтуынша, Мұхтар Шаханов әрдайым ақыл-кеңесін беріп, түсінбеген заңдық мәселелерді сабырмен түсіндіріп отырған. Мәжіліске барған сайын оған арнайы кіріп, батасын алып жүргенін де еске алды.

«Осындай тұлғаның жанында болғаным – мен үшін үлкен бақыт. Бір үйде отырып, бір кабинетте сөйлескен сәттер – өмірімнің ең қымбат естеліктері», – дейді ол.

Сөз соңында журналист ақын мұрасын ұлықтаудың маңызын атап өтті. Оның пікірінше, Мұхтар Шахановтың өсиетін дәріптеп, шығармаларын оқу арқылы ғана оның есімі мен еңбегі мәңгілік сақталады.

Алматыда Мұхтар Шахановпен қоштасу рәсімі өтті: зиялы қауым ел рухына айналған тұлғаны еске алды

 

 el24.kz Алматы қаласындағы Абай атындағы опера және балет театры ғимаратында қазақтың көрнекті ақыны, жазушысы әрі қоғам қайраткері Мұхтар Шахановпен қоштасуға арналған қаралы жиын өтті.

Қаралы жиынға елдің зиялы қауым өкілдері, жазушылар, қоғам қайраткерлері мен мәдениет саласының танымал тұлғалары жиналды. Рәсім барысында жұртшылық ақынның рухына тағзым етіп, оның қазақ әдебиеті мен қоғамдағы орны ерекше екенін атап өтті.

Қоштасу рәсіміне әлемге танымал әнші Димаш Құдайберген де қатысып, ақынның отбасына және жақындарына көңіл айтты.

Сондай-ақ жиында мемлекет және қоғам қайраткерлері сөз сөйлеп, Мұхтар Шахановтың ел руханиятына қосқан үлесін ерекше атап өтті. Олардың қатарында Сенат Төрағасы Мәулен Әшімбаев, Премьер-министрдің орынбасары – Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева, сондай-ақ Алматы қаласының әкімі Дархан Сатыбалды бар.

Ресми мәліметке сәйкес, 19 сәуір күні Мұхтар Шаханов 84 жасқа қараған шағында дүниеден озды. Оның қазасы қазақ қоғамы үшін ауыр қаза ретінде қабылданып, ел көлемінде үлкен қайғы тудырды.

Әртүрлі ақпарат көздері мен БАҚ материалдарында атап өтілгендей, Мұхтар Шаханов қазақ әдебиетінде ғана емес, ұлттық руханиятта да айрықша орны бар тұлға ретінде бағаланады. Ол өз шығармаларында қоғамдағы өткір мәселелерді көтеріп, әсіресе 1986 жылғы Желтоқсан оқиғасының ақиқатын ашық жырлауымен кеңінен танылған.

Ақынның мұрасы мен азаматтық ұстанымы оның есімін қазақ руханияты тарихында мәңгілік қалдырды.

Зейнетақы жинақтарын мерзімінен бұрын алу тәртібі өзгеруі мүмкін: жаңа есептеу жүйесі талқылануда

 

 el24.kz Қазақстанда зейнетақы жинақтарын мерзімінен бұрын пайдалануға мүмкіндік беретін жеткілікті шекке қатысты жаңа өзгерістер қарастырылып жатыр. Бұл мәселе соңғы уақытта қоғамда кең талқыланып, мемлекеттік деңгейде қайта қаралу үстінде.

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Асқарбек Ертаев үкімет отырысынан кейінгі брифингте бұл бағыттағы жұмыс жалғасып жатқанын мәлімдеді. Оның айтуынша, қазіргі есептеу әдістемесін жаңарту бойынша бірнеше нұсқа ұсынылған және келісу кезеңі әлі аяқталған жоқ.

Бұған дейін жеткілікті шек ең төменгі жалақы, базалық зейнетақы, күнкөріс деңгейі сияқты әлеуметтік-экономикалық көрсеткіштер негізінде есептеліп келген. Осы жүйе аясында азаматтар өз жинақтарының белгілі бір бөлігін тұрғын үй сатып алу, емделу немесе қаржылық қажеттіліктерге пайдаланып келген.

Алайда соңғы жылдары бұл тетікке сұраныс артып, зейнетақы қорынан алынған қаражат көлемі айтарлықтай өскені айтылуда. Ресми деректерге сәйкес, бірнеше жыл ішінде триллиондаған теңге көлеміндегі қаражат азаматтардың жеке мақсаттарына жұмсалған.

Осы жағдайды ескере отырып, мемлекеттік органдар есептеу тәсілін түбегейлі жаңартуды ұсынып отыр. Жаңа модель – актуарлық тәсілге негізделуі мүмкін. Бұл әдіс тек ағымдағы әлеуметтік көрсеткіштерді емес, сонымен қатар адамның жасын, өмір сүру ұзақтығын, инвестициялық табыстылықты және демографиялық өзгерістерді де есепке алады.

Мамандардың пікірінше, мұндай тәсіл зейнетақы жүйесінің ұзақ мерзімді тұрақтылығын сақтауға мүмкіндік береді. Яғни, азаматтар бүгінгі қажеттіліктер үшін қаражатты ерте шешіп алған жағдайда, болашақтағы зейнетақы көлемінің төмендеп кету қаупі азаяды.

Министрлік өкілдері қаулы жобасы бірнеше рет қайта қаралғанын, қазір түрлі мемлекеттік органдардан ұсыныстар жиналып жатқанын айтады. Барлық есептеу әдістері сараптамадан өткеннен кейін бір нұсқа таңдалып, ресми бекітуге жіберілмек.

Сала мамандарының айтуынша, жеткілікті шек қайта қаралса, бұл азаматтардың зейнетақы жинақтарын пайдалану мүмкіндігіне де әсер етуі ықтимал. Сондықтан жаңа жүйенің енгізілуі әлеуметтік теңгерім мен қаржылық тұрақтылық арасындағы тепе-теңдікті сақтауға бағытталмақ.

Қорытынды шешім алдағы айларда белгілі болуы мүмкін. Егер жаңа әдістеме қабылданса, зейнетақы жинақтарын мерзімінен бұрын алу тәртібі айтарлықтай өзгеруі ықтимал.

Енді Қазақстанда мұғалімдердің пәндік білімін бағалау сынағы жүргізілмейді

                       фото ашық дереккөзден

 el24.kz Оқу-ағарту министрі Жұлдыз Сүлейменова әлеуметтік желідегі парақшасында тестілеу рәсімі алынып тасталғанын мәлімдеді. “ОЗП, яғни мұғалімдердің, ұстаздарымыздың пәндік білімін бағалау тесті тоқтатылды.
 
Өте жақсы. Менің ойымша мемлекет басышысы сіздерге зор сенім артып үлкен жанашырлық танытуда. Сондықтан баршаңызды құттықтаймын.

Сәйкесінше, хат білім басқармаларына бүгін жолданды”, – деді министр. Алайда екі жыл үзіліс жасап, басқа жұмысқа кетіп, қайта оралатын мұғалімдер, бағалау сынағынан өтуге міндеттеледі.
 
“Модератор, сарапшы, зерттеуші, шебер санатындағы мұғалімдер мен білім беру ұйымдарының басшылары үшін тест толық тоқтатылды. Ал төлем жасап қойғандар ақшасын кері қайтара алады. Дегенмен педагог мамандығына алғаш келетіндер тестілеуден өтуге міндетті”, – деп мәлім етті Ұлттық тестілеу орталығы. Осы жөнңнде ресми ақпаратпен мақала дайында тақырып қой
 

Баян Алагөзова мен Мөлдір Әуелбекова арасында дау: концерттен бас тарту жанжалға ұласты

              фото Malim.kz

    el24.kz Продюсер Баян Алагөзова мен әнші Мөлдір Әуелбекова арасында дау туындады. Танымал продюсер әлеуметтік желіде жазба жариялап, бұрынғы әріптесіне қатысты өткір пікір білдірді.

Баян Алагөзова өз жазбасында Мөлдір Әуелбековаға қарата ренішін ашық жеткізген. Оның айтуынша, әншімен арадағы жағдай шиеленісіп кеткен.


«Мен енді саған да, маған да, мен сен үшін жасағанның бәріне түкіруге жол бермеймін! “20 жыл KeshYOU” атты шуды фильмнің үшінші бөлімін күтіңіздер. Әлде оның сатқын екенін айтуға уақыт келген шығар?» – деп жазды продюсер.

Сонымен қатар, ол алдағы фильмде Мөлдірдің беделін көтеруге тырысқанын, алайда әншінің концертке қатысудан біржақты бас тартқанын атап өтті.

Еске сала кетейік, бұған дейін Мөлдір Әуелбекова KeshYOU тобының мерейтойлық концертіне қатыспайтынын мәлімдеген болатын. Әнші бұл шешімін жеке таңдауы ретінде түсіндірді.

«KeshYOU концертіне қатыспау туралы шешім қабылдадым. Менсіз-ақ, алтын құраммен керемет кеш өтетініне сенімдімін. Осылайша, өнер жолымдағы үлкен бір кезеңді өзім үшін аяқтаймын», – деді ол.

Әуелбекова сондай-ақ өзінің 20 жылдан астам шығармашылық жолында түрлі кезеңдерді бастан өткергенін, сахнамен қатар басқа салаларда да еңбек еткенін жеткізді.

Бұл жағдай шоу-бизнес өкілдері мен жанкүйерлер арасында қызу талқыланып жатыр. Екі тараптың қарым-қатынасы қалай өрбитіні әзірге белгісіз.

 
 

 

22 жыл бойы сақталған аманат: Мұстафа Өзтүріктің қызы әке мұрасын тапты

 

   el24.kz Атақты жекпе-жек шебері Мұстафа Өзтүріктің қызы Неслихан Өзтүрік әлеуметтік желідегі әсерлі жазбасымен көпшіліктің назарын аударды. Ол әкесіне қатысты ұзақ жылдар бойы сақталған құнды мұраның табылғанын хабарлады.

Неслихан Өзтүріктің айтуынша, бірнеше апта бұрын ол Алматы қаласына арнайы сапармен келген. Сол сапар барысында ол әкесінің көзі тірісінде сеніп тапсырған адамы – Қайыр Мейірбеков Сейсембекұлымен кездескен.

«2004 жылы менің апам оған әкемнің шапаны мен төлқұжатын аманат етіп тапсырған еді. 22 жыл бойы ол екеуін де қазынадай сақтап келді. Сол үшін мен оған шын жүректен алғыс айтамын», – деп жазды ол.

Оның сөзінше, бұл кездесу ерекше толқынысқа толы болған. Неслихан Қайыр ағаға әкесінің жеке заттарын өзіне табыстай аласыз ба?-деп сұраған. Сонымен қатар, ол бұл мұраны жеке өзіне сақтамай, халық игілігіне беруді көздейтінін жеткізген.

«Мен оны өзім үшін сақтамаймын… Мен оны халқымызға табыстағым келеді. Келесі ұрпақ үшін. Олар одан күш ала алуы үшін», – деді ол.

Неслихан Өзтүрік әкесінің жылдар бойы сақталған басқа да естеліктерін жинақтап, алдағы уақытта Қазақстандағы музейлердің біріне тапсыруды жоспарлап отырғанын айтты. Оның айтуынша, бұл – тек отбасының емес, тұтас халықтың мұрасы.

Бұл оқиға көпшілікке рухани құндылықтың, аманатқа адалдықтың және тарихи мұраны сақтаудың маңызын тағы бір мәрте еске салды.

            Мен онымен курортта таныстым. Алғаш көргенде ақ жүрекке жақын, көзге ыстық болып көрінді. Он бес күніміз ертегіге бергісіз болып өтті де кетті. Курорттағы қыз -қырқынның бəрі қызыға да, қызғана қарайтын еді. Ол көрікті де сымбаттыболатын. Қасында жүрсең өзіңді бақытты сезінесің, əңгімелері де əсерлі, ішіңді пыстырмайтын. Бір күніміз,бір күнімізден қызықты өтті. Ол кез өмірімдегі қайталанбас ең бақытты күндерімнің бірі болған екен.    

               Қоштасарда бір бірімізді қимай қоштастық. Қош, сонымен телефонмен ғана хабарласып тұрдық. Қаншама ұйқы көрмеген түндер, қаншама күндер маза көрмеген, айлап күндер өтіп жатты. Күндердің бір күнінде, ол мені өз қаласына шақырды. Қанатсыз ұшу дегенді мен сонда сезіндім. Кездестік, сағынышымызды бастық, мауқымызды бастық. Ұйқы көрмеген түндер, өз лəззатын сыйлап жатты.

             Айтылмаған сыр қалмады, небір армандар да ақтарылды. Ертесіне қайтарымда шығарып салды, қимай қоштастық. Мені шығарып салғанда айтқаны отбасының бар екен. Осы уақытқа дейін айта алмағанын, мені ренжітіп алғысы келмегенін, менен айырылып қалғысы келмегенін айтқанда, аспан айналып түскендей болды. Кешірім сұрап қала берді қол бұлғап. Содан үйіме жеткенімше көз жасым құрғамады. Неге?- деген сансыз сұрақ мида қалып қойды. Қош. Сонымен оны санамнан өшірдім. Өшірдім дегенім жай сөз ғана. Қандай қиын еді өшіру, ұмыту, сағынбау.

       

             Баяғы күліп ойнау да жоқ, алға деген ұмтылыс та жоқ. Мағынасы қалмағандай өмірдің. Алданып қалғандай сезіндім өзімді. Уақыт емші. Өз дегенін жасады, Ұмыттым.
Арада он жыл өткенде кім ойлаған оны іздеп тауып келеді деп. Сонау бір түкпірдегі ауылдағы үйімді тауып келген, қаншама адасып, əркімнен сұрастырып жүріп зорға тауып алыпты. Міне, ғажап, он жыл өткенде не мекен жайым жоқ, не телефон нөмерім жоқ қолында, тауып алған. Мені тауып алғанда, оны көргендегі қуаныш сезімін айтып жеткізу мүмкін емес. Өкпе ренішімнің ізі де қалмаған. Кешірген  екенмін. Көшеде ешкімнен қысылмай құшақтасып ,аймаласып тұып қалыппыз.Қуаныштан көзден жастар кетіп жатты. Іздеген табады деген, Құдайдың құдіретінде шек жоқ қой. Бір күн қасында болдым. Айтылмаған сырымыз қалмады. Ұмытпағанын, есінде үнемі болғанымды, сағынғанын бəрін -бəрін жеткізіп жатыр. 

  • Бірақ отбасын да тастап кете алмайтынын жеткізді. Мен оны қинағым келмеді. Ұмытуын өтіндім. Ұмыт, іздеме, сағынба. Осы үш ауыз сөзді жүрегім сыздап тұрып жеткіздім. Қимасам да тағыда қоштастық. Тағы да жүрекке түскен салмақ. Білемін, ол да ұмытқан жоқ əлі. Мен де ұмытқаным жоқ. Бірақ қосылмайтын тағдыр біздікі. Көңілдес болып,өзімді алдағым да келмейді.Бұл дүниеде шын ғашықтар қосылмас, қосылмасақ та маған МАХАББАТ деген СЕЗІМДІ сезіндіртіп кетті. Өкінбеймін тағдырыма, сондай адаммен жолықтырғанына, сырластырғанына. Қайда жүрсе де аман болсыншы. Бақытты болсыншы сол адам деп тілеймін. Мүмкін Алла бізді тағы кездесуді жазатын шығар. Мен оны сүйем.Күтемін. Ол менің махаббатым, сағынышым, қол жетпес арманым.