Амнистия туралы жаңа заң: Бишімбаев жаза мерзімін қысқартуға өтініш бере ала ма?

 

  el24.kz Қазақстанда қылмыстық және әкімшілік амнистия туралы жаңа заң жобасы Мәжілісте бірінші оқылымда қаралды. Құжат аясында бірқатар сотталған азаматтарды жауапкершіліктен босату, айыппұлдарды есептен шығару және жаза мерзімдерін қысқарту ұсынылып отыр. Заң жобасы қоғамда қызу талқыланып, әсіресе экс-министр Қуандық Бишімбаев ісіне қатысты сұрақтар қайта көтеріле бастады.

Заң жобасын Мәжіліс депутаты Снежанна Имашева таныстырды. Оның айтуынша, амнистия негізінен қылмыстық теріс қылықтар мен ауырлығы жеңіл және орташа қылмыстарға қатысты қолданылады. Егер келтірілген залал болмаса немесе толық өтелсе, мұндай істер бойынша адамдар қылмыстық жауапкершіліктен босатылуы мүмкін.

Сонымен қатар заң жобасында ауыр және аса ауыр қылмыстар бойынша да белгілі бір жеңілдіктер қарастырылған. Атап айтқанда, сот белгілеген материалдық шығын толық өтелген жағдайда сотталған адамның жаза мерзімін қысқарту мүмкіндігі қарастырылып отыр. Алайда бұл автоматты түрде жүзеге аспайды — соңғы шешімді сот қабылдайды.

Осы тұста қоғам назарын қайта аудартқан іс — Қуандық Бишімбаев пен марқұм Салтанат Нүкенова ісі болды. Бишімбаев жұбайын аса қатыгездікпен өлтіргені үшін сотталған еді.

2024 жылдың қыркүйегінде сот оны Нүкенованың отбасына 16,8 миллион теңге көлемінде өтемақы төлеуге міндеттеген. Кейін марқұмның ата-анасы бұл өтемақыны өндіріп алудан бас тартқаны белгілі болды. Ал Салтанаттың ағасы Айтбек Амангелді моральдық шығын ретінде 1,5 миллиард теңге талап етіп, апелляциялық шағым түсірген. Алайда сот бастапқы шешімді өзгеріссіз қалдырды.

Сарапшылардың пікірінше, егер амнистия туралы заң қазіргі нұсқасында қабылданса және сот белгілеген барлық талаптар толық орындалса, теориялық тұрғыда Бишімбаев та жаза мерзімін қысқарту туралы өтініш бере алады. Бірақ бұл оның жазадан босатылады дегенді білдірмейді. Әрбір жағдайда сот жеке шешім қабылдайды және қылмыстың ауырлығы, қоғамдық резонанс, жәбірленуші тараптың ұстанымы секілді факторлар ескеріледі.

Әзірге заң жобасы тек бірінші оқылымда мақұлданған. Құжат алдағы уақытта әлі де талқыланып, өзгерістер енгізілуі мүмкін. Сондықтан амнистияның нақты кімдерге және қандай көлемде қолданылатыны заң толық қабылданғаннан кейін белгілі болады.

Қазақстанда 66 мыңнан астам азамат банкрот деп танылып, 250 млрд теңге қарызы есептен шығарылды

 

   el24.kz 2023 жылдан бері қолданыста жүрген «Қазақстан Республикасы азаматтарының төлем қабілеттілігін қалпына келтіру және банкроттығы туралы» Заң мыңдаған қазақстандыққа қарыз жүктемесін азайтуға мүмкіндік берді.

Бұл туралы Сенат отырысында Мемлекеттік кірістер комитетінің дәрменсіз борышкерлермен жұмыс басқармасының басшысы Меруерт Сисембаева мәлімдеді.

Ресми деректерге сәйкес, заң күшіне енгеннен бері елімізде 66 397 азамат банкрот деп танылған. Соның ішінде мемлекеттік кірістер органдары арқылы 65 765 азаматтың 134,8 млрд теңге көлеміндегі қарызы есептен шығарылған.

Ал сот тәртібімен 632 азамат банкрот деп танылып, олардың 115 млрд теңге берешегі жойылған. Осылайша, жалпы алғанда шамамен 250 млрд теңге қарыз есептен шығарылды.

Сонымен қатар 1 118 азамат төлем қабілеттілігін қалпына келтіру рәсімін қолданған. Бұл рәсім борышкерлерге қарыздарын белгілі бір кесте бойынша өтеуге және қаржылық жағдайын реттеуге мүмкіндік береді.

Меруерт Сисембаеваның айтуынша, заң қабылданғаннан бері бірнеше рет жетілдірілген. Соңғы өзгерістердің нәтижесінде банкроттық рәсімдерін қолдану тәртібі жеңілдетіліп, кейбір талаптар алынып тасталды. Сондай-ақ өтініш беру процесі оңтайландырылып, жекелеген санаттар үшін рәсім мерзімі қысқартылған.

Сонымен бірге бірқатар мәселелер әлі де өзекті болып отыр. Атап айтқанда, кей азаматтардың иелігінде құны өте төмен ETN бағалы қағаздарының болуы олардың банкроттық рәсімінен өтуіне кедергі келтіреді. Көп жағдайда адамдар мұндай активтердің бар екенін білмейді.

Бұдан бөлек, қаржы ұйымдарының заң талаптарын бұзған жағдайдағы жауапкершілігі нақты айқындалмаған. Сондай-ақ кей банктер мен қаржы ұйымдары мемлекеттік органдардың шешімдеріне жиі шағымданып, қосымша тексерістер жүргізуді талап етеді.

Сарапшылардың пікірінше, банкроттық туралы заң азаматтарға қарыздан құтылуға нақты мүмкіндік бергенімен, оны одан әрі жетілдіру және қаржы секторымен өзара жұмысты күшейту маңызды болып қала береді.

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

Павлодар облысында Ан-2 ұшағы апатқа ұшырап, бір ұшқыш қаза тапты

 

 el24.kz Павлодар облысында Ан-2 ұшағы апатқа ұшырап, салдарынан бір адам қаза тапты. Екінші ұшқыш түрлі жарақатпен ауруханаға жеткізілген. Оқиғаның мән-жайы анықталып жатыр.

Көлік министрлігінің мәліметінше, апат 27 мамыр күні Павлодар облысының Железинка ауылы маңында болған. Әуе кемесі «Жеңіл және аса жеңіл авиацияны пайдаланушылар» заңды тұлғалар бірлестігіне тиесілі.

Ведомствоның хабарлауынша, ұшақ авиациялық-химиялық жұмыстарды орындау кезінде апатқа ұшыраған. Алдын ала мәлімет бойынша, әуе кемесі электр желілеріне соғылған.

«Бортта экипаждың екі мүшесі болған. Оқиға салдарынан бір ұшқыш қаза тапты. Екінші ұшқышты ТЖД қызметкерлері алып шықты, ол есін біледі», — делінген ресми хабарламада.

Қазіргі уақытта зардап шеккен ұшқышқа медициналық көмек көрсетіліп жатыр.

Көлік министрлігі әуе апатының себептерін ведомствоның Көліктегі оқиғалар мен инциденттерді тергеу департаментінің мамандары анықтайтынын мәлімдеді. Тергеу тобы оқиға орнына аттанған.

Павлодар облысында Ан-2 ұшағы апатқа ұшырап, бір ұшқыш қаза тапты

 

 el24.kz Павлодар облысында Ан-2 ұшағы апатқа ұшырап, салдарынан бір адам қаза тапты. Екінші ұшқыш түрлі жарақатпен ауруханаға жеткізілген. Оқиғаның мән-жайы анықталып жатыр.

Көлік министрлігінің мәліметінше, апат 27 мамыр күні Павлодар облысының Железинка ауылы маңында болған. Әуе кемесі «Жеңіл және аса жеңіл авиацияны пайдаланушылар» заңды тұлғалар бірлестігіне тиесілі.

Ведомствоның хабарлауынша, ұшақ авиациялық-химиялық жұмыстарды орындау кезінде апатқа ұшыраған. Алдын ала мәлімет бойынша, әуе кемесі электр желілеріне соғылған.

«Бортта экипаждың екі мүшесі болған. Оқиға салдарынан бір ұшқыш қаза тапты. Екінші ұшқышты ТЖД қызметкерлері алып шықты, ол есін біледі», — делінген ресми хабарламада.

Қазіргі уақытта зардап шеккен ұшқышқа медициналық көмек көрсетіліп жатыр.

Көлік министрлігі әуе апатының себептерін ведомствоның Көліктегі оқиғалар мен инциденттерді тергеу департаментінің мамандары анықтайтынын мәлімдеді. Тергеу тобы оқиға орнына аттанған.

Ресей тарапы AZAL ұшағы апатынан зардап шеккендерге өтемақы төлейді

 

   el24.kz Әзербайжан мен Ресей үкіметтері 2024 жылдың желтоқсанында болған ұшақ апатына байланысты өтемақы төлеу жөнінде келісімге келді. Бұл туралы «Әзербайжан әуе жолдары» (AZAL) жабық акционерлік қоғамының басқарма төрағасы Самир Рзаев APA ақпарат агенттігі мен Әзербайжан мемлекеттік телеарнасы AzTV-ге берген сұхбатында мәлімдеді.

Самир Рзаевтың айтуынша, Ресей тарапы ұшақ апатынан қаза тапқан Әзербайжан азаматтарының мұрагерлеріне өтемақы төлеуге келіскен. Сонымен қатар, «AZAL» әуекомпаниясына келтірілген материалдық шығын да толық көлемде өтелетін болды.

«Жалпы алғанда, Ресей тарапы бөлінген қаражатты Әзербайжанға жақын арада аударуды жоспарлап отыр. Ол қаражат түскеннен кейін, біздің міндетіміз – аталған соманы қаза тапқандардың мұрагерлеріне төлеп беру», – деді AZAL басшысы.

Оның сөзінше, бұл шешім екі ел арасындағы үкіметаралық келіссөздердің нәтижесінде қабылданған. Қазіргі таңда қаражатты аудару және төлемдерді жүзеге асыру тетіктері пысықталып жатыр.

Еске салайық, 2024 жылдың желтоқсанында болған ұшақ апаты қоғамда үлкен резонанс тудырып, оқиғаға байланысты арнайы тергеу амалдары жүргізілген болатын.

Астанада Бейімбет Майлиннің ескерткішіне шыққан бойжеткеннің ісі сотқа жолданды

 

   el24.kz Бейімбет Майлин ескерткішіне шығып суретке түскен бойжеткеннің әрекеті әлеуметтік желіде қызу талқыға түсті. Оқиға Астанадағы Қаламгерлер аллеясында болған.

Куәгерлердің бірі әлеуметтік желіде монумент жанында демалып отырған сәтте ескерткіш басына шығып алған қыздарды байқап, видеоға түсірген. Бейнежазба желіде кең таралып, көпшілік тарапынан сынға ұшырады.

Осыдан кейін елордалық полиция қызметкерлері тексеру жүргізіп, видеодағы қыздың жеке басын анықтады. Полиция мәліметінше, ол — Астананың 18 жастағы тұрғыны.

Астана қалалық полиция департаментінің хабарлауынша, бойжеткен мәдени нысан мен қоғамдық орынға құрметсіздік танытқаны үшін жауапкершілікке тартылған.

«Құқық бұзушы ұсақ бұзақылық жасағаны үшін жауаптылыққа тартылды. Материалдар шешім қабылдау үшін сотқа жолданды», – делінген ведомство хабарламасында.

Тәртіп сақшылары мәдениет және тарихи мұра нысандарына ұқыптылықпен қарау қажеттігін еске салды. Сонымен қатар ескерткіштерді қасақана бүлдіру немесе қорлау әрекеттері вандализм ретінде бағаланып, заң аясында жауапкершілікке әкелуі мүмкін екенін атап өтті.

Айта кетейік, Қаламгерлер аллеясындағы «Үш бәйтерек» монументі қазақ әдебиетінің көрнекті өкілдеріне арналған мәдени орындардың бірі саналады.

 

Подробности
Категория: Бүгін

 

   el24.kz   Белгілі продюсер Баян Алагөзова қазақ киносының жауһары саналатын «Қыз Жібек» фильміндегі аңызға айналған камзол төңірегінде туындаған дауға қатысты өз ұстанымын білдіріп, көпшілік көкейіндегі сұрақтарға жауап берді.

Бұл камзол – тек сахналық костюм ғана емес, ұлттық мәдениеттің, кино тарихының бір бөлшегі ретінде бағаланып келеді.

Подробности
Категория: Бүгін

 

  el24.kz Павлодар облысы Тереңкөл ауданында болған қайғылы оқиға қоғамды дүр сілкіндірді. 26 жастағы ер адам өз үш жасар қызын өлтірді деген айыппен сот алдында жауап беруде.

Тергеу мәліметінше, оқиға 2025 жылдың қыркүйек айында болған. Құқық қорғау органдарының нұсқасы бойынша, қылмысқа күдіктінің әкелікке қатысты күмәні себеп болған.

Подробности
Категория: Елең еткізер

 

  el24.kz Қазақстан Республикасы Көлік министрлігі әуе тасымалы ережелеріне бірқатар маңызды өзгерістер енгізілетінін мәлімдеді. Жаңа түзетулерге сәйкес, музыкалық аспаптарды алғаш рет ресми түрде ұшақ салонына қол жүгі ретінде алып өтуге мүмкіндік беріледі.

Министрлік мәліметінше, қазіргі уақытта жолаушыларды, багажды және жүктерді әуе көлігімен тасымалдаудың қолданыстағы нормаларына өзгерістер әзірленіп жатыр. Бұл бастама азаматтардан түскен көптеген өтініштер негізінде қолға алынған.

Подробности
Категория: Бүгін

 

   el24.kz Ақтөбе облысы, Темір ауданына қарасты Кеңқияқ ауылында екі жұмысшы арасында болған жанжал ауыр қылмыспен аяқталды. Оқиға 28 сәуір күні таңғы уақытта тіркелген.

Алдын ала мәліметтерге сәйкес, кәсіпорынның екі қызметкері мас күйінде сөзге келіп қалып, жанжал барысында олардың бірі екіншісіне пышақ жарақатын салған. Қақтығыс салдарынан зардап шеккен 43 жастағы ер адам шұғыл түрде Кеңқияқ ауылдық ауруханасына жеткізілді.

Подробности
Категория: Елең еткізер

 

  el24.kz Алматыдан Ақтөбеге бағыт алған жолаушылар пойызында қайғылы оқиға тіркелді. Бұл туралы «Жолаушылар тасымалы» АҚ баспасөз қызметі ресми мәлімдеді.

Компанияның хабарлауынша, 2026 жылғы 27 сәуірде №033 «Алматы – Ақтөбе» бағытындағы пойыз жол үстінде келе жатқан кезде 1966 жылы туған жолаушының денсаулығы күрт нашарлаған. Пойыз бастығы дереу алғашқы медициналық көмек көрсетіп, жедел жәрдем бригадасын шақыртқан.

Подробности
Категория: Проза

 

– Ертең саған барып жолықсам, өте тығыз әңгімем бар. Бір сағат­тай уақытыңды қи, – деді баяғыдағы университет­тегі ұстазым. Дауысы зілді.

– Келіңіз, аға, күтемін, – деп елп ете түстім.

– Сағат он бірде сенде боламын, – деді де телефонын өшіре салды.

Подробности
Категория: Елең еткізер

 

 el24.kz Алматы қаласында жалғыз тұратын 81 жастағы зейнеткерді ұрлап, оның жылжымайтын мүлкін өз атына рәсімдеуге әрекеттенген күдіктілер қолға түсті. Бұл туралы полиция органдары ресми мәлімдеді.

Құқық қорғау органдарының мәліметінше, Түрксіб ауданында тұратын қарияның жоғалып кеткені туралы оның танысы хабарлаған. Жедел-іздестіру шаралары барысында зейнеткер қала маңындағы елді мекендердің біріндегі жеке тұрғын үйден табылды.

Подробности
Категория: Елең еткізер

 

   el24.kz Қазақстанның ірі қалаларында азаматтардың құпия деректерін заңсыз жинап, таратумен айналысқан қылмыстық топ анықталды. 

Қазақстан Республикасының Ұлттық қауіпсіздік комитеті баспасөз қызметінің мәліметінше, 2026 жылдың наурыз айында Астана және Алматы қалаларында жүргізілген жедел іс-шаралар нәтижесінде заңсыз әрекеттер әшкереленген.

Подробности
Категория: Әлем жаңалықтары

 

 el24.kz 2029 жылдың сәуір айында Жерге жақын маңнан диаметрі шамамен 350 метр болатын Апофис астероиды ұшып өтеді. Бұл оқиға астрономия саласында соңғы ондаған жылдағы ең маңызды әрі сирек құбылыстардың бірі ретінде бағаланып отыр.

Ғалымдардың есептеуінше, астероид Жерден бар болғаны 32–38 мың шақырым қашықтықта өтеді.

Подробности
Категория: Елең еткізер

 

 el24.kz Қазақстанда әлеуметтік желіде 1986 жылғы Желтоқсан оқиғасына қатысушыларды қорлаған пікір қалдырған әйелге қатысты қылмыстық іс қозғалды. Оқиға қоғамда үлкен резонанс тудырып, құқық қорғау органдарының араласуына себеп болды.

Полиция қызметкерлері желідегі даулы пікірдің авторын анықтап, оны бөлімшеге жеткізген. Қазіргі уақытта оның әрекеттеріне Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес құқықтық баға беріліп жатыр.

Подробности
Категория: Елең еткізер

 

  el24.kz Атырау қаласында бір отбасының өліміне қатысты қылмыстық іс бойынша жаңа мәліметтер белгілі болды. 

Тергеу деректеріне сәйкес, отбасы мүшелері бір мезгілде қаза таппаған. Құзырлы органдар алғашқы және кейінгі қылмыстардың арасында бірнеше ай уақыт өткенін анықтаған.

Прокуратура мәліметінше, күдікті Сұлтан Сәрсемалиев алдымен Наурыз Мұқанғалиевты мамыр айында өлтірген. Ал қалған үш отбасы мүшесі қараша айында қаза тапқан.

Подробности
Категория: Проза

 

Мұхарбек Жәкейұлы

Сол жаз біздің ауыл орақты ерте бастады. Сәуірдің ортасын ала тасыған су шабындыққа барынша жайылып, жер дүние телегей теңіз болды. Ылғал топыраққа молынан сіңіп, бидайық пен арпа жылдағыдан бітік шықты. Ырғын өнімнен үмітті ауыл адамдары еңбекке білек сыбана кірісіп кеткен.

Подробности
Категория: Елең еткізер

 

   el24.kz Алматы қаласында Розыбакиев көшесінің атауын өзгертіп, оны халық жазушысы, Қазақстанның Еңбек Ері Мұхтар Шахановтың есімімен атау туралы петиция жарияланды. Бұл бастама қала тұрғындары мен бірқатар қазақстандықтардың атынан қалалық ономастикалық комиссияға жолданған.

Подробности
Категория: Бүгін

 

  el24.kz Қазақстанда банктер арасындағы төлемдерге арналған бірыңғай QR-код жүйесін енгізу жұмыстары жалғасып жатыр. Бұл туралы Қазақстан Ұлттық банкі төрағасы Тимур Сүлейменов мәлімдеді.

Оның айтуынша, жобаның кешігуі әдейі жасалып жатқан жоқ. Бұл – күрделі техникалық әрі қауіпсіздікке қатысты процесс.

  1. Дина Төлепберген: «Мұхтар Шаханов бізді тек сөзбен емес, іспен қорғады»
  2. Алматыда Мұхтар Шахановпен қоштасу рәсімі өтті: зиялы қауым ел рухына айналған тұлғаны еске алды
  3. Баян Алагөзова мен Мөлдір Әуелбекова арасында дау: концерттен бас тарту жанжалға ұласты
  4. Зейнетақы жинақтарын мерзімінен бұрын алу тәртібі өзгеруі мүмкін: жаңа есептеу жүйесі талқылануда